Stepping stones

Soms is het leven zo onvoorspelbaar. Onverwachte momenten, onverwachte uitspraken die je leven kleur geven. In mijn geval waren het woorden van F., die mij inspireerden en mij nieuwe gedachten gaven met betrekking tot mijn toekomst. Een toekomst die tot op heden zo onzeker leek.

Binnen afzienbare tijd zal mijn uitkering stoppen en het vooruitzicht te leven van slechts een inkomen doet me huiveren. We bezuinigen... en dat bezuinigen zal nog drastischer moeten, willen we uit de schulden blijven. 

Het vinden van een nieuwe baan is niet erg makkelijk in deze tijd. Ik ben een vrouw van 50. Voor veel werkgevers te oud - al durven ze dat niet in je gezicht te zeggen. Meestal hoor je dat je niet past binnen het team........  Afgezien van het dit alles is het feit dat ik gekampt heb met depressies in het verleden voor een eventuele nieuwe werkgever niet erg aantrekkelijk. Ik ben me daarvan bewust. Diep in mijn hart wil ik ook geen werknemer meer zijn en hoop ik een andere bron van inkomsten te vinden. 

Vandaag belde ik haar om te vragen hoe het met haar ging. Ze is net geopereerd aan een nekhernia en de ziekte MS maakt het leven voor haar niet bepaald erg makkelijk. Ze kan niet meer werken en ze leeft van een minimaal inkomen. Haar oude computer heeft het bijna begeven, maar er is geen geld voor een nieuwe. Ik zou haar graag willen helpen, maar ik heb nog niet bedacht hoe.

Voordat ik het wist praatte ze niet meer over zichzelf, maar was haar focus op mij gericht. Hoewel we in en uit elkaars leven gelopen zijn in de afgelopen veertig jaar en ik eigenlijk niet verwachtte dat zij mij goed kende, waren het haar inzichten die mij tot denken stemden. Ze sprak over mijn depressies als een leerschool, een grote verandering, die ik nodig heb om een volgende stap te kunnen nemen. Iedere keer als ik met haar praat krijgen woorden kleuren en zie ik beelden. In dit geval zie ik een kolkende rivier, met grote 'stepstones' die ik ga nemen om het pad aan de overkant te bereiken. De overkant is voor mij nieuw en kleurrijk.... heel uitnodigend. Wat mij tegenhoudt is het kolkende, koude water. Ik weet dat als ik mijn evenwicht niet weet te bewaren dat ik in het water val en meegevoerd wordt naar een richting die ik niet fijn vind. Ik hou niet van water en zeker niet als het zo koud is.

De overkant is weliswaar uitnodigend, maar het is ook nieuw, onbekend terrein. Uitnodigend omdat dit de plek is waar ik die dingen kan doen die mij gelukkig maken. Het pad is gemaakt van 'passie'. Passie die ik vind in schrijven en passie voor mijn studie, c.q. counseling. Ik vroeg mij af ik mijn passies niet kan combineren of kan gebruiken ten behoeve van een zelfstandige bron van inkomsten. 

Zoals ik al schreef inspireerde F. mij met haar gedachten. Na ons gesprek heb ik een enquete samengesteld. Een enquete die ik kan gebruiken voor mijn portfolio  en naar gelang welke antwoorden ik terug mag ontvangen, zullen zij mij verder helpen bij mijn toekomstplannen. 

Heeft u overgewicht of bent u obese? Zo ja, wilt u dan de tijd nemen om tien vragen te beantwoorden. Het is een anonieme enquete. Ik kan u op geen enkele manier benaderen. Mocht u toch graag een bericht willen achterlaten, doe dat dan op mijn emailadres: annelise777@gmail.com.
Alvast bedankt!!

Link enquete

Zussen voor het leven

Mijn kleine zusje Ingrid en ik (1982)

Zo ontroerd door de brief die zij mij in mijn handen duwde toen we afscheid namen. 'Thuis lezen', zei ze. En ik begrijp nu waarom. Mijn ogen stonden vol tranen, nadat ik de brief vanmorgen, alleen in een rustige huiskamer, las. Een brief, zo oprecht, zo liefdevol en zo.... zij! Ik weet dat elk woord oprecht is en diep uit haar hart komt. Wat mij het meest raakte was dat ze mij haar zus noemde. Haar grote zus.

Gevoelsmatig klopte dat voor honderd procent. Biologisch is ze dit niet, maar gevoelsmatig is zij vanaf den beginne mijn kleine zusje geweest. En kleine meisjes worden groot. We zijn nu elkaar gelijke. Soms ligt mijn hoofd op de schouder van mijn ooit-eens-kleine-zusje. Ik besef hoe bijzonder het is wat wij samen hebben. Zoals zij zelf schrijft: 'Wij zijn zussen voor het leven'.

De emoties die ik voelde lieten me weten dat de pillen die ik slik voor mijn depressie mij niet compleet afvlakken. Iets waar ik zo bang voor was. Integendeel mijn emoties voelen echter dan ooit van te voren. Ik besef ook dat emoties er mogen zijn en dat ik me niet hoef te schamen voor mijn gevoelens.

Elke dag gaat het beter. Ik doe meer, lach meer en ja, ik geloof dat ik weer weet wat genieten is. Ik ben eerlijker... niet alleen naar mezelf toe, maar ook naar de mensen om mij heen. Dit is wat ik wil zijn. Sterker nog, dit is wat ik ben. Het is slechts de chaos die ik (nog) niet heb overwonnen, wat mij dagelijks confronteert met mijn 'zwakke' kant.

Terwijl ik vandaag nadacht over het waarom haar brief mij zo raakte, besefte ik wat zussen-zijn voor mij betekent. Ik heb altijd een grote behoefte gehad aan een goede relatie met mijn broers en zussen. En hoewel ik uit een familie kom waarin ik goed bedeeld ben (twee broers, twee zussen) is er slechts een zus met wie ik de kans gekregen heb om een relatie mee op te bouwen. 

Mijn jongste zus Sylvia en ik (Kerst 2012)

Deze relatie is tot stand gekomen door elkaar af te tasten, veel met elkaar te praten, eerlijk durven zijn en vooral het kwetsbaar opstellen heeft gemaakt dat we zijn waar we nu zijn. Zij betekent zoveel voor me. We komen steeds meer tot de ontdekking hoeveel we op elkaar lijken en eigenlijk ook weer niet. Ik word  niet meer boos als ze me uitlacht en zij zwijgt als ik met overtuigingen om haar oren zwaai. 

We komen uit een 'nette' familie. Onze ouders hebben hun best gedaan om ons dusdanig op te voeden, zodat we ons staande zouden weten te houden in deze maatschappij. Er is echter iets waarmee ik worstel en dat is gehecht zijn. Op een of andere manier heb ik niet geleerd om een (fijne) zus te zijn. Ons gezin lijkt uit elkaar te vallen. Mijn moeder heeft tot haar laatste dag geprobeerd om ons bij elkaar te houden, maar blijkbaar is daar geen behoefte aan. 

Een van hen verwijt mij dat ik, als kind, veel fantasie had en dat ik leugens vertelde. Ik heb me daar schuldig over gevoeld. Door mijn opleiding weet ik nu dat kinderen een reden hebben als ze liegen/fantaseren over dingen die er niet zijn. Ik kan het van mezelf accepteren. Of hij/zij dit ook kan? Ik weet het niet.

Ik zie veel fijne gezinnen om me heen. Het lijkt zo anders als bij ons thuis. Ik kijk met afgunst naar de gezinnen waar broers en zussen echt van elkaar houden en de wereld voor elkaar over hebben en ik besef dan dat ik dat niet heb, maar ook niet ben.

Heel lang waren mijn verwachtingen naar elke broer of zus hoog gespannen. Ik wilde zo graag een relatie met hen, maar voelde me afgewezen. Mijn gedachten en gevoelens omtrent hen, maakte dat mijn energieleven uit balans raakte. Het kostte me meer dan dat ik terug kreeg. Ik besloot enkele jaren geleden om het te laten zijn voor wat het is en me te focussen op andere dingen die mij wel energie gaven. Het hielp, maar toch was er altijd een verlangen dat niet verzadigd kon worden. 

Op dit moment focus ik me op mijn eigen kinderen, mijn kleinkinderen en hen die wel mijn 'zus' (of broer) willen zijn. Vrienden voor het leven. De lege plek wordt gedeeltelijk opgevuld, de behoefte wordt gedeeltelijk bevredigd. Echter, ik blijf iets missen.

Dat is wat ik nu begrijp. Emoties vanwege de oprechte vriendschap, intense liefde die mijn zusje en ik delen, maar het is dezelfde brief die niet alleen nadruk legt op wat ik heb, maar ook op wat ik niet heb. Of misschien wel nooit heb gehad. Het legt de nadruk op wat ik beteken voor de ander, maar ook op het niets betekenen voor een ander. Ik heb nooit geleerd om zus te zijn, maar wat niet is, kan nog worden....  (of is het beter mijn verwachtingen bij te stellen?)

Kwetsbaar

Allemachtig, de dagen vliegen aan mij voorbij. Het moment waar ik naartoe leefde is inmiddels ook voorbij. Vanochtend heb ik mijn dochter van Schiphol gehaald en heb ik haar 'kleine kikker' gedag mogen zeggen en haar kleine, ronde buikje, even mogen voelen. Ik ben zo blij dat ze weer veilig thuis is (voor een paar weken). Over een paar weken nemen we opnieuw afscheid van elkaar. Ze vertrekt voor langere tijd naar Canada. Ik hoop dat ik eind dit jaar naar haar toe kan om de nieuwe wereldburger welkom te heten, maar of dit gaat lukken is de vraag.

Afgelopen week weer een visite gebracht aan de psychiater om een en ander te evalueren. Ik voel me steeds beter. Er is nogal wat veranderd in de laatste tijd. Ik kan meer en meer loslaten. Ben in staat om te accepteren wat er is. Daarnaast maak ik weer voorzichtig toekomstplannen en geniet ik weer van mijn omgeving. Vooral als de zon schijnt.

Wat nog moeilijk is, de realisatie van de puinhoop die ik van mijn leven gemaakt heb. Nou ja, dit is niet helemaal eerlijk om me zo te uiten, want geloof me, chaos creëer je niet omdat het zo leuk is. Het overkomt je. Planningen op papier gaat me goed af, maar deze planning in praktijk brengen is nog steeds een hele klus. Mijn huis is allesbehalve een plaatje.... Nou ben ik van mezelf niet echt een 'poets', maar ik hou wel van rust en hygiëne is voor mij een pre. Er is een contradictie tussen wat ik belangrijk vind en in welke staat mijn huis zich bevindt. Gisteren hebben hubbie en ik beetje bij beetje weer wat ruimte gecreëerd. Dus we komen er wel....

Vandaag heb ik een zelfreflectie geschreven met betrekking tot een Supervisie-opdracht. Begin dit jaar ben ik namelijk gezakt voor mijn tentamen Gespreksmethodiek. Niet dat ik de technieken niet machtig was, zeker niet. Na een jaar oefenen was ik bekend met zowel theorie als praktijk. Mijn probleem was dat ik niet echt was in contact met anderen. Hierdoor was ik niet in staat om open- en onbevangenheid in te zetten. Met het gevolg dat ik regelmatig vast liep door, zoals ik het zelf noemde, een gebrek aan empathie. Zij die mij kennen, zullen dit niet kunnen begrijpen. Vrienden weten dat er geen gebrek is aan empathie. Het punt is dat ik in vriendschap ook gewoon echt durf te zijn. 

Het dragen van een masker heeft te maken met een mate van onzekerheid. Een pantser... een verdedigingsmechanisme voor het geval ik fouten maak. Fouten maken.. heel menselijk, maar als perfectionist is fouten maken geen optie. Fouten betekent immers dat je niet voldoet. Inmiddels heb ik deze overtuiging weten om te zetten. Wie bepaalt waar ik aan moet voldoen? 

In het afgelopen jaar heb ik, samen met het team waar ik deel van uit maakte, een interview (opdracht opleiding) afgenomen met Martine Delfos. Een super fijn gesprek waarin Martine ons liet zien dat iedereen aan de rand van zijn bestaan staat. Dat wil zeggen, iedereen kent het gevoel dat een ander beter is dan hij/zij zelf en iedereen is zich bewust van zijn/haar niet-kunnen... Niemand uitgezonderd. Dat besef maakte dat ik meer relaxt kon omgaan met mijn eigen perfectionisme. 

Mijn masker laten zakken betekent dat ik kwetsbaar ben. Eng... dat is waar, maar ik merk dat ik er zachter van ben geworden. Niet alleen mijn uitstraling, maar vooral ook mijn oordeel over anderen. Oordelen over mezelf. Ik ben liever... voor de ander en voor mezelf. Dit betekent dat ik steeds vaker wakker wordt zonder dat mijn kiezen op elkaar staan of zonder gebalde vuisten.

Er is zoveel gebeurd in de afgelopen maanden, afgelopen jaren. Ik heb veel geleerd. Ik leer nog steeds en ondanks de pijn, doet het me goed. Ik heb veel te veel meegesleept en nu pas, op vijftigjarige leeftijd, ben ik in staat om de ballast overboord te gooien. Misschien had ik hiervoor al die depressies wel nodig, om tot het besef te komen wat er onder dat masker allemaal verborgen zat. 

De vrouw die overwon

Het verlangen om weer gezond en sterk te zijn is groot. In mijn hoofd verbeeld ik me ook dat ik het kan en dat ik het ben. Mijn lijf echter reageert soms anders dan wat ik verwacht. Niet dat het slecht gaat... integendeel. 

Het behalen van, voor mij grote, overwinningen doen mij goed. Ik voel me een held... maar het eist zijn tol. Zaterdag een verjaardagsfeest, zondag naar de kerk geweest.... en afgelopen maandag naar Nijmegen vanwege Supervisie (m.b.t. mijn opleiding), dinsdag naar Spijkenisse (m.b.t. een onderzoek waar ik aan mee werk) en gisteren was ik een hele dag oppasoma van twee deugnietjes, die mij weliswaar veel vreugde geven, maar tevens ook veel van mij vragen. Met name het plannen van wanneer voeding, schone luiers, zindelijkheidstraining, slaapjes, fruithapjes, kinderboerderij, speeltuintje, boekje voorlezen, kleien - noem maar op. Op zulke momenten merk ik dat ik nog niet op mijn best ben. Met het gevolg dat ik 's avonds als een blok in slaap gevallen ben op de bank. Ik zat er even doorheen. 

Vandaag geen afspraken. Maar goed ook want mijn energielevel is beneden peil. Vandaag dus een luister-naar-mijn-lichaam-dag. Aan de ene kant ben ik trots op mezelf dat ik, nadat ik jaren mezelf verwaarloosd heb, nu eindelijk de signalen van mijn lichaam herken. Aan de andere kant is er een schaamtegevoel, vanwege het feit dat ik te jong ben om zo 'oud' te zijn. Althans zo voelt het voor me. Ik ben vijftig, maar op een dag als vandaag voel ik me zeventig. Alles is teveel... het oprapen van een theedoek is zelfs vermoeiend. 

Ik geef er vandaag nog even aan toe, maar vanaf volgende week staan er wandelingen gepland. Regen of geen regen, wind of geen wind, ik zal iedere dag gaan wandelen buiten. Uit ervaring weet ik dat het zijn in de natuur op mij een positieve invloed heeft. Van wandelen word ik ook moe, maar het geeft me ook wat (zie eerdere logjes)  In de komende dagen gaat dat me nog niet lukken, maar voor volgende week staan ze gepland. Dit in de hoop dat ik wat kan doen aan mijn lage energielevel.

Binnenkort komt mijn dochter (en schoonzoon) thuis van haar/hun verblijf in Amerika. Haar zwangerschap vordert gestaag. Voor het eerst zal ik mijn hand mogen leggen op de buik waar onze nieuwe kleindochter/-zoon verblijft. Ik kijk uit naar de geboorte van mijn derde kleinkind. Al zijn er omstandigheden die mij intens verdrietig maken. Dit gevoel draagt uiteraard niet bij aan mijn herstel. Integendeel, het is een handboei om mijn polsen die mij vasthoudt aan die zwarte poel. Een onderwereld die mij graag als vaste bewoner uitnodigt. De sleutel om me van die handboeien te verlossen is dat ik moet accepteren en loslaten wat voor mij onacceptabel is. Het is mijn onvoorwaardelijke liefde (al vraag ik me soms af of dat uberhaupt bestaat) dat ik kan handelen zoals ik nu doe. In een ander geval had ik de pijn en verdriet niet over mijn kant laten gaan en weet ik dat gekozen zou hebben voor een leven zonder..

Vrienden om me heen noemen me een 'sterke' vrouw. Het tovert een glimlach op mijn gezicht als ik het hoor. Mijn levensgeschiedenis maakt dat ik inderdaad terug kan kijken op momenten dat ik niet opgaf en dat ik ondanks hard vallen weer opstond, de pijn of verdriet accepteerde en mijn leven opnieuw richting gaf. Ja, misschien ben ik wel een sterke vrouw. Met deze gedachten in mijn achterhoofd ben ik ervan overtuigd dat ik de vrouw kan zijn die ik diep van binnen zou willen zijn, maar die ik nog niet ben. Nog niet.... Geef me ruimte, geef me tijd en ik zal me opnieuw aan je voorstellen als de vrouw die overwon.

Scoren

Het leek alsof heel Nederland gek werd toen het Oranje-voetbalteam vijf doelpunten wist te scoren. Tel daar bovenop de vreugde van het Nederlandse dames hockeyteam dat wereldkampioen werd, dan is het niet gek dat ons kikkerlandje bol stond van positieve energie deze week.

Diezelfde positieve energie maakte zich ook meester van mij, maar dan anders. Ik ben geen voetbal- of hockeyfan. Zo af en toe kijk ik even mee als ik mijn buren uit hun stoel hoor springen en als echte Hollander ben ik uiteraard wel trots op onze sporthelden. Toch was dat het niet wat mij weer energie gaf. Ik kan ook niet verklaren waar het vandaan kwam en ik stond versteld van mezelf. 

In de afgelopen vijf/zes maanden was mijn energielevel beneden peil. Dat had als resultaat dat mijn normale werkzaamheden bleven liggen. Hubbie heeft het deels van mij overgenomen, maar naast zijn 40-urige werkweek (en andere verplichtingen) was hij niet in staat om mij compleet te vervangen. En uiteraard verlangde en/of verwachtte ik dat ook helemaal niet. Enfin, afgelopen zaterdag voelde ik me zo goed dat ik samen met hubbie (en onder leiding van hem) het huis weer leefbaar gemaakt hebben. We zijn er nog niet, maar het resultaat dat we geboekt hadden maakte dat ik me nu nog beter ging voelen, aangezien we weer ruimte gecreëerd hadden in de slaapkamer, de huiskamer en de keuken. Mount Washmore, ofwel de berg was is weggewassen en een groot deel van de strijk heb ik onder controle. 's Avonds was ik moe maar o-zo voldaan.

Een deel waar ik echt heel veel moeite mee had, was het lopen in een drukke stad. Winkelen is voor mij geen fun. Onder het mom om de kleinkinderen wat te verwennen, ben ik samen met mijn schoondochter, bij wie ik me veilig voel, naar de stad gegaan. Niet alles ging goed. Heel genant zelfs... toen ik op mijn hurken zat voor mijn kleindochter, ik mijn evenwicht verloor door duizelingen en ik languit over de vloer ging. Het heeft indruk gemaakt op de kleine meid van bijna drie jaar oud. Thuis heeft ze wel drie keer gezegd dat oma was gevallen. 'Uh ja, lieverd, oma is gevallen, maar het is alweer over'. Dat mijn voet verstuikt was door de val, heb ik haar maar niet verteld. 's Avonds vergat ik mijn genante vertoning en voelde ik me supertrots dat ik gewinkeld had en met schoondochter en kleindochters was gaan lunchen. I did it!

Vandaag ben ik, sinds lange tijd, weer naar de kerk geweest. Een uitdaging! Een ruimte met zoveel mensen, geluiden en warmte, dat had kunnen resulteren in een benauwd en 'ik wil weg hier'-gevoel. Hubbie en ik hadden een afspraak gemaakt dat zodra ik me naar zou gaan voelen, we onmiddellijk zouden vertrekken, no matter what. Dat gaf me rust en yes!... ook dit deel heb ik vandaag overwonnen!

Ben naar een verjaardagsfeest geweest en hoewel het erg gezellig was had ik verschrikkelijk veel moeite om me te concentreren op de gesprekken die gasten met mij aangingen. Als er zoveel geluid is dan lijkt het of ik doof word voor al wat er tegen me gezegd wordt. Ik moet me zo enorm concentreren om bij de les te kunnen blijven. Er was een moment dat ik moest vluchten naar de WC om even mijn ogen te sluiten en tot mezelf te komen. Niet lang daarna ben ik dan ook naar huis gegaan. Gelukkig begreep hubbie wat er aan de hand was en loodste mij in korte tijd naar buiten. Eenmaal in de frisse lucht knapte ik op.

Mijlpalen... alsof ik doelpunten scoorde. Ik mag dan geen publiek hebben, maar mijn ego's (ik heb er zo'n stuk of tien....... geintje!) staan te juichen en te applaudisseren als ik weer een 'opdracht' vervuld heb. Ik heb nog steeds veel hulp nodig. Het lukt me nog steeds niet om dingen te organiseren. Het lukt me niet om me lang te concentreren. En zo zijn er nog meer zaken, maar ik wil me daar niet op focussen, want ik heb weer bewijs van al wat WEL weer lukt.

Er is wat veranderd in mij. Ik ben opener, directer, dichter bij mijzelf. Ik maak me niet meer druk over wat een ander van mij vindt. Immers 'you can't please them all'. Angst (waar ik nog niet veel over gesproken heb) plaagt mij niet meer. Of misschien moet ik het anders zeggen... ik word misschien nog wel geplaagd door angst, maar ik weet hoe ik ermee kan omgaan. Ben, geloof ik, wat meer vergevingsgezind. Kijk met begrijp naar andermans handelen. Mijn oordeel achterwegen latend... Begrijp nu veel beter dat iedereen aan zijn/haar rand van zijn/haar kunnen staat. En dat is goed zo! Accepteer ook van mezelf dat ook ik mijn grenzen heb op dat gebied. Het zij zo. 

Hoe dan ook. Er is behoorlijk gescoord deze week en niet op zijn minst door mij! En dat voelt me goed....!! 

Waardevol

Weer een week (of meer) verder en ik sta te kijken hoe snel ik opknap. Doen de pillen zijn werk? Zijn het de omstandigheden? Of zijn mijn stemmingswisselingen spontaan in het gareel gesprongen? Ik weet het niet... Ik wilde zo graag uit de 'zwarte omgeving' stappen.... Is er sprake van een placebo-effect? Ergens kan het me ook niet schelen. De mist is opgetrokken. De luiken zijn weer open. Ik maak weer geintjes en ik kan het mooie weer waarderen. 

Gisteren een wandeling aan zee gemaakt en ik kon weer voelen, weer ademen, ik zag... en ik hoorde... Genoot van een vismaaltijd en knuffelde mijn vriendin weer op de spontane wijze zoals voorheen. 

Niet alles is helemaal okay. Ik kan bevestigen dat de pillen wel degelijk invloed hebben op me. Kijken naar drama en/of romantische films brengen geen tranen meer te weeg zoals voorheen; De pret in het huwelijksbed duurt nu veel langer voordat er een hoogtepunt volgt en vaak volgt er helemaal niks. Volgens de bijsluiter is dat een van de bijwerkingen. Ik kan redelijk goed omgaan met de  bijwerkingen die ik heb ervaren tot nu toe, maar deze bijwerkingen....... hmm, weet nog niet of ik dit wil accepteren; Ik ben nog steeds traag en hoewel er verbetering is, kan ik nog steeds niet goed organiseren of mijn werkzaamheden overzien; En o, dan die vergeetachtigheid. Concentreren is nog steeds niet mijn sterkste kant en mijn empathie is ook ver te zoeken. Het voelt allemaal zo nuchter en regelmatig trek ik dan ook mijn schouders op.... 'Het zal vast wel...' gevoel maakt zich meester van me. Ik weet nog niet of dit goed is voor me. Ben ik dit wel? O en dan grote mensenmassa's of veel geluid om me heen.... Het weerhoudt me. Ik ga liever niet naar een klasruimte, liever niet naar de kerk en liever niet winkelen in een drukke stad. Het liefst ben ik thuis. Dit is iets waar ik langzaam aan zal gaan werken.

De prettige kant: Geen faalangst bij het tentamen van vorige week - ik bleef er heel nuchter onder. 'Slaag ik dan is het goed. Slaag ik niet dan is dat jammer en dan maak ik mijn tentamen wel opnieuw'- gedachten hielden me kalm en mijn handen waren droog. Ik heb het gevoel dat ik dichter bij mezelf kan blijven. Mijn emoties pieken niet meer - de storm is mijn hoofd en in mijn lijf is gaan liggen. Er staat een kapitein aan het roer die beetje bij beetje balans weet te creëren.

De vraag is ervaar ik wat er werkelijk is? Wie kan dat beoordelen? Als ik aan hubbie vraag hoe hij mij ervaart op dit moment, dan krijg ik positieve antwoorden. Hij is, net als ik, blij dat de huilmomenten en de donkere gedachten er niet meer zijn. Het leven is ook voor hem een stuk dragelijker geworden. En hoewel hij erkent dat ik mijn dagelijkse werkzaamheden nog niet onder controle heb, is hij blij met elk stukje dat ik weer voor mijn rekening neem in het huishouden, want de last was hoog voor hem. Wat was/ben ik blij met zijn steun. Ik vraag me af of ik het gered zou hebben zonder steun, zonder zijn arm om me heen en vooral zonder zijn geduld. Want echt... een huwelijk heeft heel wat te stellen als een van de partners depressief is.

Hubbie begreep totaal niet wat er speelde in mijn hoofd. Hij kende mij zo helemaal niet. Hij wist ook niet hoe hij ermee om moest gaan. Hij moet zich zo machteloos gevoeld hebben. Er was een moment dat ook hij haast depressief ging voelen, puur uit machteloosheid, uit vermoeidheid en de uitzichtloosheid. Zo erg, dat de tranen over onze wangen rolden, terwijl we op een bankje in het park, onze gevoelens en gedachten met elkaar deelden. Ik ben me bewust dat ik een man uit duizenden heb. 

De afgelopen vier maanden lijken in eerste instantie een 'verloren' tijd. Zinloos, niet geleefd, gewoon opgelost in het niets.... Zo heb ik het in eerste instantie ervaren. Maar is het werkelijk zo? Was het zinloos? Nu ik een en ander wat beter kan overzien, zie ik hoe waardevol de afgelopen maanden zijn geweest. (Niet dat ik het over zou willen doen!) Wat ik geleerd heb is dat zorgen voor mezelf een prioriteit is. Dat luisteren naar je lichaam belangrijk is. Dat nee zeggen voor zowel mijzelf als de ander helemaal geen verkeerde keuze hoeft te zijn. En dat dicht bij mezelf blijven en uiting geven aan wat ik denk en voel mooie leermomenten zijn voor mijzelf en de wereld om me heen.

Ik weet niet waarom ik mijn leven niet meer waardeerde. Het brein/hormonen doen soms rare dingen met de mens. Natuurlijk is de wereld mooi, maar het was te zwaar om erin te leven. Ik weet nu dat ik bepaalde signalen van mijn lichaam niet meer mag negeren. Ik weet dat als er bepaalde gedachten circuleren in mijn brein en als er gevoelens de boventoon voeren, ik maar beter rust kan nemen of hulp moet gaan zoeken.

Hoewel ik anti-medicijnen ben, ben ik blij dat in mijn geval het tekort aan serotine wordt verholpen. Een medische 'ingreep', waardoor mijn wereld in een paar weken tijd veranderde. Ik voel me weer mens. Ik wil weer meedoen. En met een beetje geduld gaat mij dat ook lukken. Let maar op!

Nacht

Het is donker. Het is stil. Het enige geluid dat ik hoor is mijn ademhaling, het kloppen van mijn hart en het ruisen van het bloed in mijn oren. De wereld om me heen is stil en het wordt stiller en stiller in mij, mijn lijf, mijn hoofd.

Ik had me voorgenomen om op tijd naar bed te gaan, maar ik heb me weer laten verleiden om geleidelijk de stilte in mij tot stand te laten komen. De lichten van de buren om mij heen zijn uit. Geen spelende kinderen of pratende volwassenen op straat. Geen auto's. Het enige dat ik nog zie zijn de sterren aan de hemel, gecombineerd met het licht van de lantaarnpalen in ons hofje.

Het zijn de uren na middernacht waar ik me goed voel. Het gevoel dat ik de hele wereld weer aan kan. Ik hou van dit tijdstip. Ik hou van dit klein, stil hoekje van de wereld. Het zijn de uren waar inspiratie vloeit, al ben ik momenteel niet in staat die inspiratie om te zetten in een creatie. Maar ik weet dat dit wel weer komt.

Mijn stilte wordt verbroken als hubbie om de hoek kijkt en vraagt of ik er nog ben. Het is niet de eerste keer dat ik uiteindelijk van vermoeidheid op de bank in slaap val (smile). Ik ben lichtelijk geïrriteerd omdat hij de magie verbroken heeft en tegelijkertijd weet ik zijn bezorgdheid om mij wel te waarderen. Uiteindelijk is het morgen weer vroeg dag en zal ik de gevolgen voelen van het laat naar bed gaan.

Ik zou nog wel even willen blijven, maar ik moet wijs zijn.... Bovendien is het inmiddels alweer 02.30 uur. 

Autoloze zondag

Het is rustig, rustig in mijn hoofd. Net een autoloze zondag... Hmmm, de autoloze zondagen uit de jaren '70; de zondagen waarop mijn vriendinnen en ik konden rolschaatsen op de drukke rondwegen in Tilburg. Zo stil is het in mijn hoofd. Geen sneltreinen meer die ik niet bij kan houden. Geen files, geen smog, waardoor ik met moeite nog lucht kan krijgen. Niks van dit alles. Mijn hoofd voelt als lopen aan het strand, terwijl kleine golven over mijn voeten dansen. 

Ik heb zelfs een middaagje in de tuin gewerkt. Een klein stukje waarop ik me focuste. Nadat het plekje onkruidvrij was, geveegd en de tuinstoelen uitnodigend klaar stonden, voelde ik dat ik genoot. Niet alleen van het uitzicht, maar ook omdat ik weer eens iets voltooid heb. Ik nam het me voor, ik voerde het uit en ik rondde het af. Dat gaf een goed gevoel.

Bijna heel de week gekookt. Enige last gehaald van de schouders van mijn hubbie, die veel taken, als vanzelfsprekend, van mij overneemt. Ik ben dankbaar. Zonder hem had ik het in de afgelopen maanden niet gered. Koken is voor mij niet vanzelfsprekend. Het begint al met het maken van een keuze. WAT eten we vandaag? Het halen van boodschappen is een taak waar ik normaal gesproken mijn hand niet voor omdraai. Voor mij betekent het nu chaos, zelfs al heb ik een boodschappenlijst in mijn hand. Ik maan mezelf tot rust, maar al die mensen om me heen, het geluid en al die producten in de schappen en dan ook nog moeten kiezen..!!! Het is alsof ik op een slachtveld sta. Deze week heb ik het wel gedaan. Het zweet liep over mijn rug en ik kwam dood- en doodmoe thuis. Doch.. ik ben een winnaar... I did it! 

Mijn huis is een chaos. Ik stel het schoonmaken uit. Ik heb niet genoeg energie om de draad op te pakken. Eerst mijn examen en dan hoop ik beetje bij beetje, zoals ik ook mijn stukje tuin gedaan heb, mijn huis op te ruimen en weer schoon te maken. Er is een stukje acceptatie.... Het is wat het is.... En dat houdt me overeind.

Tja.. examen. Tot nu toe heb ik het bestuderen van het boek voor me uitgeschoven. Af en toe probeerde ik een stuk te lezen, maar weinig bleef er echt hangen. Aankomende week heb ik geen afspraken - een compleet lege agenda en dat ga ik zo houden. We gaan het proberen... En lukt het niet, dan lukt het niet. Jammer dan!

TV kijken betekende voor mij: verstand op nul en alles over me heen laten komen. Een tijdelijke oplossing om mijn depressieve, donkere gevoelens opzij te kunnen zetten. Wat je niet kunt voelen, is er ook even niet. Uren heb ik TV gekeken, ook overdag. Iets wat tegen mijn 'principes' ingaat. Op dit moment irriteert de TV. TV kijken nu betekent niet meer dan met mijn hoofd op de schoot van hubbie met mijn ogen dicht en zo in slaap te vallen. Beelden komen niet meer binnen. 

Eigenlijk zou ik meer naar buiten moeten gaan. De natuur in, wandelen, fietsen.. maar dat zijn nou net de dingen waar ik zo vreselijk tegenop zie. Een vriendinnetje (eigenlijk een vriendin van mijn dochter) moedigt me aan om een paar keer in de week een rondje te lopen. Soms lukt het zelfs om een wandeling van 5 km of langer te maken. Het doet me goed. Wandelen, in mijn eentje wandelen, staat wel op de planning, maar de durf is nog ver te zoeken.

De neiging om vrienden en kennissen op een afstand te houden is groot. Ik hou van de stilte. Vooral de stilte van de nacht. Ik voel me 's nachts op mijn best. Wat maakt dat ik soms pas om 03.00 uur naar bed ga, wat mij de volgende dag natuurlijk geen goed doet. Een van de dingen die op mijn lijstje staan om te veranderen. Op tijd naar bed en op tijd uit bed. Op tijd naar bed betekent echter voor mij dat ik uren lang wakker lig. 

Ik merk dat vrienden wel willen, maar niet goed weten wat ze voor me kunnen doen. Het doet me goed te weten dat ze er zijn en ik hoop diep van binnen dat ze genegen zijn om me (tijdelijk) even te nemen zoals ik ben. Ik weet dat ik weinig reageer. Het klinkt misschien erg egoïstisch  maar in de fase waarin ik nu zit interesseert het me geen fluit. Ik zet soms mijn masker op en doe alsof ik interesse heb, maar wat men mij vertelt....  het komt niet binnen. Ik wil eigenlijk dat masker niet meer op. Kan ik tegen mijn vrienden zeggen dat ik tijdelijk geen interesse heb? Mijn empathie is tijdelijk op vakantie. Mijn angst is dat ik vrienden zal verliezen.... 

Ik probeer open te zijn over mijn depressieve gevoelens, al is mijn ervaring dat ik mezelf daarbij ook wel in de vingers snijd. Depressie is taboe. Het klinkt als een cliche, maar het is echt waar. Je kan beter een gebroken been hebben en zes weken mank lopen, dan leven met een depressie. Uit reacties van mensen merk ik dat er weinig kennis is van deze ziekte. "Een depressie?... Dat moet je toch niet willen!" , alsof ik er voor gekozen heb..... en "Wat zei de psychiater hoe het met je ging?", alsof ik niet zelf weet te vertellen hoe het met me gaat. "Ben je nu nog niet beter? Je hebt toch pillen...?"... uh ja, maar die pillen hebben een week of zes nodig om aan te slaan en dan is het nog maar de vraag of ik de juiste pillen gekregen heb. Ik weet, ze bedoelen het vast niet zoals het overkomt. 

Over pillen, over antidepressiva gesproken. Ik heb het idee dat het wel wat met me doet. Ik ben verbaasd (ah, emotie) over het feit dat mijn tranen compleet verdwenen zijn. Mijn traanbuisjes zijn kurkdroog. Aan de ene kant voel ik me opgelucht en ben ik blij omdat ik nu wat neutraler in het leven sta. Aan de andere kant vraag ik me af of dit is wat ik wil. Ik heb juist in de afgelopen jaren, tijdens mijn opleiding, geleerd om emoties te laten zien. Ik vraag mij af in hoeverre mijn emoties beperkt worden door het antidepressivum. Fijn dat het me bevrijdt van angsten, maar hoe zit het met blijdschap, boosheid, verwondering, walging, verdriet of vreugde? Ik heb geen idee... ken ik ze nog? Ik zou een boek kunnen schrijven: 'Op zoek naar mijn emoties'.... (smile).

Schrijven staat op een laag pitje. Of liever gezegd, ik schrijf helemaal niet meer. Altijd het gevoel dat ik belangrijkere dingen te doen heb en uiteindelijk is mijn dag voorbij en heb ik helemaal niet zoveel dingen gedaan. Wat dat betreft klopt mijn gevoel, mijn gedachten niet met de werkelijkheid en dat brengt altijd weer dat chaos-gevoel met zich mee. In gedachten plan ik en heb ik het gevoel dat ik een en ander onder controle heb. In werkelijkheid breng ik weinig tot niets tot stand. Het blijft een vreemd fenomeen... En voor een perfectionist als mijzelf is het meer dan frustrerend om te ontdekken dat er weinig/niets tot stand komt.

Enfin, we begonnen met de mededeling dat ik een goede week gehad heb. Het schijnen van de zon heeft ook wel bijgedragen, vermoed ik. Ik heb wat extra vitamientjes opgepikt en er is weer wat kleur op mijn wangen. 

Deze week ook even langs de psychiater geweest (laten we hem Arie noemen). Ook hij was tevreden. Weliswaar verbaasd over het feit dat de medicijnen zo snel aangeslagen blijken te zijn. Het kan ook zijn dat dit een natuurlijk verloop is van de depressie. Drie maanden... en misschien is het einde in zicht. Arie maakte me er wel op attent dat een terugval niet uitgesloten is. Hij noemde het een voorzichtig herstel. 
Het kaliumgehalte was niet helemaal goed en dat zou op den duur kunnen betekenen dat ik een ander of aanvullend medicijn krijg. Tomaten eten was het advies. Ik hoef pas over vier weken terug te komen bij Arie. 

Vraag me niet wat ik deze week verder zoal gedaan heb. Ik kan het je niet vertellen. Mijn geheugen is een zeef. Heb me wel eens afgevraagd of ik al dementerend ben. Mijn vriendin riep echter lachend: "Meid, je bent net als ik in de overgang. Mijn hersens zijn momenteel ook net als gatenkaas".

 Ja, die overgang.... het geprolongeerde vrouw zijn....

I shall overcome

Alweer twee weken geleden dat ik een letter op papier gezet heb. Twee weken die 'verloren' zijn. Gewoon weg. Niet geleefd. Ik kan me er ook niet zoveel meer van herinneren. Een paar afspraken, een avond naar school en vooral veel thuis zijn. 

Het ging niet goed. Had het gevoel dat ik in een bodemloze put gevallen was. Vallen en niet weten waar het einde is. Niets om je aan vast te houden. 

De psychiater gaf inderdaad groen licht om de medicijnen te verhogen. Ik verdraag ze redelijk goed. Een van de bijwerkingen dat ik vreselijk vind is de gespannenheid. Het knarsetanden 's nachts was al een bekend fenomeen, maar nu word ik met gebalde vuisten wakker met mijn kaken vast op elkaar geklemd. En niet alleen 's nachts. Overdag ontdek ik dat in de palm van mijn hand kleine sneetjes zijn afgebeeld van mijn nagels die zich in het vlees boren. Pas als ik bewust probeer te ontspannen gaat het weer een poosje goed. Ik heb geen idee waar die gespannenheid vandaan komt. Ben ik bang? Ben ik boos? Geen idee.... niet bewust in ieder geval.

Het positieve van de medicijnen is dat het huilen is gestopt. Tranen vloeien niet meer voor elke scheet. En zoals afgelopen donderdag bleek, ben ik zelfs tot confrontaties in staat zonder dat ik moet huilen. Normaliter ben ik snel van de kaart als ik voor mezelf moet opkomen. Nu kon ik mijn boosheid uiten zonder enige emotie. Geen tranen deze keer. Een keerpunt waar ik me goed bij voel. Niet dat mijn gevoelens uitgeschakeld waren. Zeker niet, ik voelde boosheid en wat de tegenpartij te zeggen had raakte me zeker wel. Het is niet zo dat ik een zombie ben, maar mijn amygdala slaapt haar roes uit na al die maanden (jaren) feest vieren. 

Dit weekend was ik in staat om een boek te lezen. En warempel de tekst drong weer wat tot me door. Niet altijd... het gebeurde ook wel eens dat ik bladzijden opnieuw moest lezen omdat ik wel de tekst zag, maar de woorden niet tot me doorgedrongen waren. Ik maak vooruitgang en daar ben ik blij om.

Is het mogelijk dat de medicijnen werken? Of is het einde van de depressie in zicht? Sinds dit weekend lijkt het leven weer wat lichter. Heb ik de bodem geraakt en kan ik nu weer naar boven klimmen? De suicide gedachten zijn niet meer angstwekkend en dat geeft een bepaalde rust. Ze komen nog wel voorbij, in de vorm van een interesse. Niet meer uit verlangen. Ik kan er mee omgaan lijkt het wel. Zelfs nu mijn apotheker mij antidepressiva heeft meegegeven voor drie maanden, wat natuurlijk nooit had gemogen, ken ik rust. 

De faalangst voor het tentamen Algemene Psychologie is ook verminderd. Afgelopen donderdag heb ik een oefententamen gedaan en dat ging eigenlijk wel goed. Gezien mijn functioneren tot nu toe zal het waarschijnlijk geen acht worden, maar met een zesje ben ik deze keer ook tevreden. Het is wat het is!

Afgelopen week vielen er een paar kaartjes in de bus. Woorden van troost, gebaar tot steun. Het raakte me. Er werd gesproken over mij als 'een sterke vrouw'... zo voelt het niet, maar ik wil het wel geloven. 



We shall overcome, we shall overcome,
We shall overcome someday;
Oh, deep in my heart, I do believe, 
We shall overcome someday.
(Amelia Jackson)

I shall overcome

Medicijnen en bijwerkingen

Vier uur in de ochtend. Mijn ogen gaan open. Klaar wakker. Het lijkt alsof ik aan zes uur slaap voldoende heb. Een rondje begane grond; een toiletbezoek en even wat drinken en dan weer terug  naar mijn warme bed, waar hubbie ontspannen ligt te slapen. Ik kruip tegen hem aan. Even lijkt het of hij er wakker van wordt. Hij draait zich om en slaat een arm om me heen. Warm, comfortabel, ja veilig... zo voelt het. Vooral veilig. Zo val ik weer in slaap.

Ik word pas weer wakker als hubbie naar zijn werk vertrekt. Een vast ritme, het enige ritme dat de dag nog kent. Een ritme dat vooral hubbie in de praktijk brengt. Al het andere is weg. 

Ik sta op en loop in mijn pyama naar beneden. Trek in ontbijt is er niet. Ik heb geleerd dat het overslaan van een ontbijt niet goed is. Gedachteloos smeer ik mijn brood. Ik heb geen honger.. eten staat me tegen.

De TV gaat aan. Even het nieuws kijken. Bevrijdingsdag; men verwacht mooi weer. Odessa.... Boze mensen. De vlag wordt geconfiskeerd. Hoe zat het ook al weer? Mijn hoofd werkt niet mee. Het nieuws gaat langs me heen... 

Het is koud beneden. Ik sla een deken om me heen. Er staat nog vaat in de keuken en de kamer heeft een beurt nodig. Eigenlijk moet ik nu opstaan en doen wat ik van mezelf verwacht om te doen. Nog even... De keuken en de kamer doen... ik zie er als een berg tegenop. Bovendien is het handiger als ik eerst een douche ga nemen. Ik voel me niet fris. Hoe lang is het geleden dat ik een douche genomen heb? Twee dagen geleden? Zo niet ik... Mezelf verwaarlozen is een van de tekenen dat het niet zo best gaat met me.

Een week lang medicijnen uitgeprobeerd. Ik was voorbereid op de bijwerkingen. Een droge mond, geen eetlust, diarree en in mijn geval veel slaap. Elke middag gaan mijn luikjes dicht, of ik wil of niet. Als ik er niet aan toe geef, krijg ik hoofdpijn. En even leek het goed te gaan. Woensdag/donderdag dacht ik even de mist te zien optrekken. Even wist ik weer hoe het ooit was. Helder kunnen denken en weer activiteiten oppakken, weer dingen doen. De chaos was geen chaos meer, maar zaken die ik op een rijtje kon zetten. De wereld leek zo veel lichter, zonniger...

Vanaf zondagochtend is het weer mis. Bijna een week lang waren er geen tranen, maar op zondag vierde mijn amygdala weer carnaval. Het kreng is dronken en stuurt de verkeerde signalen naar mijn hersens. Er is geen reden om te huilen, maar de tranen kwamen als vanzelf.

Minoes, mijn poes rekt zijn uit in de zon. Ze geniet... ik weet niet meer wat dat is of hoe dat moet. 

Ik maak me zorgen. Over een week of vier staat een theorie examen voor de deur. Het lukt me niet om de stof tot me te nemen. Ik ga het vast niet redden deze keer. Mijn voormalige faalangst kijkt weer om de hoek. Mijn saboteur zegt niks, maar zijn grimas zegt genoeg. 

Morgen weer terug naar de psychiater. De dosis zal wel verhoogd worden. Die ene dag dat ik me helder voelde geeft hoop. Theoretisch gezien tenminste. In de praktijk weet ik het allemaal niet meer zo.